কাঠমাণ্ডু, ২৪ ছেপ্টেম্বৰ (হি.স.)। নেপালৰ বৈদেশিক মন্ত্ৰী শিশিৰ খানালে জলবায়ু প্ৰৰোচিত দুৰ্যোগৰ ফলত ক্ষতিগ্ৰস্ত নেপালৰ পুনৰ্বাসন আৰু পুনৰ নিৰ্মাণৰ বাবে দীৰ্ঘম্যাদী আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সহযোগিতাৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছে ।

ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ সাধাৰণ পৰিষদৰ ৮১ সংখ্যক অধিৱেশনৰ আঁৰত অনুষ্ঠিত জি-৭ উন্নয়ন মন্ত্ৰী বৈঠকত ভাষণ দি খানালে নেপালৰ শেহতীয়া জলবায়ু প্ৰৰোচিত দুৰ্যোগ পৰিস্থিতিৰ কথা উল্লেখ কৰি আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সহযোগিতাৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে। তেওঁ ভুক্তভোগী পুনৰ্বাসন, জলবায়ু বিত্ত, দুৰ্যোগৰ বাবে প্ৰস্তুতি, বহুপক্ষীয় বিত্তীয় সহযোগিতা, আৰু হিমালয় অঞ্চলৰ সৈতে জড়িত বিষয়সমূহত জি-৭ৰ সহযোগিতা আৰু অংশীদাৰিত্বৰ আহ্বান জনায়।

নেপালক প্ৰতিনিধিত্ব কৰি খানালে জলবায়ু দুৰ্যোগৰ কঠিন পৰিস্থিতিৰ সময়ত নেপালৰ প্ৰতি সংহতি আৰু সমৰ্থনৰ বাবে জি-৭ৰ সদস্য দেশসমূহ আৰু অন্যান্য বন্ধুত্বপূৰ্ণ ৰাষ্ট্ৰসমূহৰ প্ৰতি নেপাল চৰকাৰ আৰু নেপালী জনসাধাৰণৰ হৈ কৃতজ্ঞতা প্ৰকাশ কৰে।

তেওঁ কয়, “জলবায়ু পৰিৱৰ্তন, বহনক্ষম উন্নয়ন, স্থিতিস্থাপকতা, আৰু দুৰ্যোগৰ আশংকা হ্ৰাসৰ ক্ষেত্ৰত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সহযোগিতা আগবঢ়াই নিয়াৰ ক্ষেত্ৰত জি-৭ৰ নেতৃত্বক নেপালে অতিশয় শলাগ লৈছে।” তেওঁ এই বৈঠকৰ আয়োজন কৰাৰ বাবে জি-৭ৰ ৰাষ্ট্ৰপতিত্ব গ্ৰহণ কৰা ফ্ৰান্সকো ধন্যবাদ জনায়।

পুনৰ নিৰ্মাণৰ বাবে প্ৰয়োজন ৫ বিলিয়ন ডলাৰতকৈ অধিক

মন্ত্ৰী খানালে উল্লেখ কৰে যে শেহতীয়াকৈ জলবায়ু প্ৰৰোচিত দুৰ্যোগে নেপালত মানৱ আৰু বস্তুগত ব্যাপক ক্ষতিসাধন কৰিছে। বানপানীৰ ফলত ঘৰ-দুৱাৰ, পথ, দলং, বিদ্যালয়, স্বাস্থ্য প্ৰতিষ্ঠান, জলবিদ্যুতৰ আন্তঃগাঁথনিৰ ক্ষতিসাধন হোৱাৰ ফলত জীৱন আৰু অত্যাৱশ্যকীয় সেৱাসমূহ ব্যাহত হৈছে।

তেওঁ কয় যে প্ৰাথমিক অনুমান অনুসৰি পুনৰ্বাসন আৰু পুনৰ্গঠনৰ বাবে ৫ বিলিয়ন ডলাৰতকৈ অধিক ডলাৰৰ প্ৰয়োজন হ’ব। দুৰ্যোগৰ চলি থকা বৈজ্ঞানিক অধ্যয়নৰ বিষয়ে অৱগত কৰি খানালে কয় যে প্ৰাথমিক তথ্য অনুসৰি দ্ৰুতগতিত উষ্ণ হৈ অহা হিমালয়ৰ জলবায়ুত বৰফ, শিল, পানী আৰু অস্থিৰ ভূ-ৰূপৰ জটিল পাৰস্পৰিক ক্ৰিয়াৰ ফলত এই দুৰ্যোগৰ সৃষ্টি হ’ব পাৰে। তেওঁ লগতে কয় যে বিশদ অধ্যয়ন চলি আছে। জলবায়ু পৰিৱৰ্তনৰ ভূতাত্ত্বিক, হিমবাহ আৰু জলবিজ্ঞানৰ কাৰণসমূহ অধ্যয়ন কৰিবলৈ চৰকাৰে এখন বিশেষজ্ঞ সমিতি গঠন কৰিছে বুলিও তেওঁ কয়।

'জলবায়ু পৰিৱৰ্তন এতিয়া দূৰৈৰ ভাবুকি নহয়'

খানালে কয়, জলবায়ু পৰিৱৰ্তন নেপালৰ বাবে এতিয়া দূৰৈৰ ভাবুকি নহয়। ই আমাৰ বৰ্তমানৰ বাস্তৱতা, আৰু ইয়াৰ প্ৰভাৱৰ তীব্ৰতা আৰু কম্পাঙ্ক দুয়োটা বৃদ্ধি পাইছে। তেওঁ কয় যে জলবায়ু পৰিৱৰ্তনে জীৱন আৰু জীৱিকাৰ ক্ষতি কৰাৰ লগতে দীৰ্ঘদিনীয়া উন্নয়নমূলক সাফল্যকো ক্ষতিগ্ৰস্ত কৰিছে। তেওঁ কয় যে হিমালয়, নদী, সম্প্ৰদায়, আৰু জটিল আন্তঃগাঁথনি বানপানী, ভূমিস্খলন, হিমবাহৰ বিপদ, আৰু অন্যান্য জলবায়ুৰ ফলত হোৱা দুৰ্যোগৰ পৰা ক্ৰমাৎ বিপদৰ সন্মুখীন হৈছে।

খানালে কয় যে বিশ্বৰ সেউজ গৃহ গেছ নিৰ্গমনত নেপালৰ অৱদান অতি কম, তথাপিও দেশখনে জলবায়ু পৰিৱৰ্তনৰ অসমতাপূৰ্ণ প্ৰভাৱৰ সন্মুখীন হৈছে। তেওঁ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সমাজক নেপালৰ প্ৰতি অধিক সহায়ৰ বাবে আবেদন জনায়। তেওঁ কয়, গোলকীয় নিৰ্গমনত নেপালৰ অৱদান অতি কম। কিন্তু আমি জলবায়ুৰ ফলত হোৱা প্ৰভাৱৰ বোজা অসমতাপূৰ্ণভাৱে বহন কৰি আছো, বিধ্বংসী বানপানী আৰু ভূমিস্খলনৰ পৰা আৰম্ভ কৰি হিমবাহৰ গলনালৈকে।

নেপালৰ পাঁচটা মূল আশা

পুনৰ্বাসন আৰু পুনৰ্গঠনৰ বাবে নেপালৰ পাঁচটা মূল আশাৰ ৰূপৰেখা দাঙি ধৰি খানালে প্ৰথমে পুনৰ্বাসনৰ বাবে অংশীদাৰিত্বৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ ওপৰত আলোকপাত কৰে।

মানৱীয় সাহায্যৰ বাবে বন্ধুত্বপূৰ্ণ দেশসমূহৰ পৰা লাভ কৰা সহযোগিতা আৰু সদিচ্ছাৰ বাবে কৃতজ্ঞতা প্ৰকাশ কৰি তেওঁ কয় যে দীৰ্ঘম্যাদী পুনৰ্বাসন আৰু পুনৰ্গঠনৰ বাবে অনুদান আৰু ৰেহাইমূলক আৰ্থিক সম্পদকে ধৰি সমন্বিত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰচেষ্টা অতি প্ৰয়োজনীয়।

দ্বিতীয় অগ্ৰাধিকাৰ হিচাপে তেওঁ জলবায়ু বিত্তীয় সাহায্যৰ সহজ সুবিধা নিশ্চিত কৰিবলৈ আহ্বান জনায়। তেওঁ কয় যে অভিযোজন আৰু জলবায়ু পৰিৱৰ্তনৰ ফলত হোৱা লোকচান আৰু ক্ষতিৰ বাবে আৰ্থিক সাহায্য উন্নয়নশীল আৰু জলবায়ুৰ প্ৰতি দুৰ্বল দেশসমূহক দ্ৰুত, সহজ আৰু সুলভভাৱে উপলব্ধ হ’ব লাগে।

তেওঁ উল্লেখ কৰে যে নেপালে লোকচান আৰু ক্ষতি পুঁজিৰ পৰা আৰ্থিক সাহায্য বিচাৰিছে আৰু এতিয়া ইতিবাচক সঁহাৰিৰ বাবে অপেক্ষা কৰি আছে।

দুৰ্যোগৰ আগতীয়া সতৰ্কবাণী ব্যৱস্থাত বিনিয়োগ বৃদ্ধিৰ বাবে আবেদন জনোৱা

খানালে দুৰ্যোগ প্ৰতিৰোধ আৰু প্ৰস্তুতিৰ ক্ষেত্ৰত বিনিয়োগ বৃদ্ধিৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ ওপৰতো গুৰুত্ব আৰোপ কৰে। তেওঁ আগতীয়া সতৰ্কবাণী ব্যৱস্থা, জলবায়ু তথ্য, পানী আৰু বতৰ সেৱা, জলবায়ু-স্থিতিস্থাপক আন্তঃগাঁথনি, আৰু সম্প্ৰদায়ভিত্তিক দুৰ্যোগ প্ৰস্তুতি কাৰ্যসূচীক অগ্ৰাধিকাৰ দিবলৈ আহ্বান জনায়। জলবায়ুৰ ফলত হোৱা দুৰ্যোগৰ ক্ৰমবৰ্ধমান ভয়াৱহতাৰ মোকাবিলা কৰিবলৈ তেওঁ জি-৭ আৰু অন্যান্য অংশীদাৰ দেশসমূহক এই ক্ষেত্ৰসমূহত বিনিয়োগ বৃদ্ধি কৰিবলৈ আহ্বান জনায়। তেওঁ বহুপক্ষীয় বিত্তীয় প্ৰতিষ্ঠানৰ জৰিয়তে বিত্তীয় সম্পদৰ দ্ৰুত, ব্যয়বহুল আৰু সহজ প্ৰৱেশৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ ওপৰতো গুৰুত্ব আৰোপ কৰে।

খানালে কয় যে সময়মতে আৰ্থিক সম্পদ কেৱল আৰ্থিক আহিলা নহয়, জলবায়ুৰ ফলত হোৱা জোকাৰণিৰ ফলত বাৰে বাৰে প্ৰভাৱিত হোৱা দুৰ্বল দেশসমূহৰ বাবে জীৱনৰেখা। তেওঁ জি-৭ৰ সদস্য দেশসমূহক বহুপক্ষীয় উন্নয়ন বেংক আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিত্তীয় প্ৰতিষ্ঠানসমূহৰ সহযোগত প্ৰয়োজনীয় বিত্তীয় সম্পদসমূহ সংগঠিত কৰিবলৈ নিজৰ প্ৰভাৱ আৰু সমন্বয় সামৰ্থ্য ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ আহ্বান জনায়।

বিশ্ব জলবায়ু কাৰ্যসূচীত হিমালয়ক অগ্ৰাধিকাৰ দিয়াৰ আহ্বান

খানালে বিশ্ব জলবায়ু কাৰ্যসূচীত হিমালয় অঞ্চলক অগ্ৰাধিকাৰ দিয়াৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে। তেওঁ কয় যে হিমবাহ, হিমালয়, আৰু জল ব্যৱস্থাৰ ভৱিষ্যত আঞ্চলিক আৰু বিশ্ব জলবায়ু সুৰক্ষাৰ সৈতে প্ৰত্যক্ষভাৱে জড়িত।

তেওঁ কয়, হিমালয়ত ঘটা পৰিৱৰ্তন কেৱল হিমালয়তে সীমাবদ্ধ নহয়। ইয়াৰ প্ৰভাৱ বাৰিষা ব্যৱস্থা, নদীৰ পাৰৰ অঞ্চল, কৃষি ব্যৱস্থা, আৰু দক্ষিণ এছিয়া আৰু ইয়াৰ বাহিৰৰ লাখ লাখ লোকৰ জীৱনত পৰে। খানালে হিমালয়ৰ পৰিৱেশ তন্ত্ৰ সংৰক্ষণ আৰু ভাগ-বতৰা জলবায়ুৰ স্থিতিস্থাপকতা বৃদ্ধিৰ বাবে জি-৭ৰ সৈতে সহযোগিতা কৰিবলৈ নেপালৰ প্ৰস্তুতি প্ৰকাশ কৰে।

ভোটেকোশী দুৰ্যোগক গুৰুতৰ বিশ্বব্যাপী বাৰ্তা বুলি অভিহিত কৰে

বৈদেশিক মন্ত্ৰী খানালে আহ্বান জনায় যে ভোটেকোশী দুৰ্যোগক কেৱল নেপালতে সীমাবদ্ধ ট্ৰেজেডী হিচাপে চাব নালাগে। তেওঁ ইয়াক হিমালয়ৰ পৰা সমগ্ৰ বিশ্বলৈ এক গুৰুতৰ বাৰ্তা বুলি অভিহিত কৰে। তেওঁ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সংহতিক সুনিৰ্দিষ্ট কাৰ্য্যলৈ, বিপদক স্থিতিস্থাপকতালৈ, আৰু ভাগ-বতৰা কৰা দায়িত্বক জলবায়ু ন্যায়লৈ ৰূপান্তৰিত কৰাৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে। খানালে কয় যে নেপাল জি-৭কে ধৰি সকলো আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় অংশীদাৰৰ সৈতে সহযোগিতা কৰি এখন নিৰাপদ, স্থিতিস্থাপক আৰু বহনক্ষম বিশ্ব গঢ়ি তুলিবলৈ সাজু।’

-----------------

হিন্দুস্থান সমাচাৰ / অৰৱিন্দ