নতুন দিল্লী, ০৭ ফেব্ৰুৱাৰী (হি.স.)। ৰাষ্ট্ৰীয় উৰ্দু ভাষা বিকাশ পৰিষদ (এনচিপিইউএল)ৰ উদ্যোগত আয়োজিত বিশ্ব উৰ্দু সন্মিলনৰ দ্বিতীয় দিনা ভাৰত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় কেন্দ্ৰত তিনিটা গুৰুত্বপূৰ্ণ কাৰিকৰী অধিবেশন অনুষ্ঠিত হয়। সন্মিলনৰ বিষয়বস্তু আছিল বহুভাষিক ভাৰতত উৰ্দু ভাষা আৰু সংস্কৃতি।

প্ৰথম কাৰিকৰী অধিবেশনৰ সভাপতিত্ব কৰে অধ্যাপক ইমতিয়াজ হাছনাইন আৰু অধ্যাপক চন্দ্ৰশেখৰে। গৱেষণা পত্ৰ দাখিল কৰে জানকী প্ৰসাদ শৰ্মা, অধ্যাপক মহম্মদ কুতুবুদ্দিন, অধ্যাপক ৰিজৱান আহমেদ, ড° কে.পি. ছামছুদ্দিন আৰু ফিৰোজ আহমেদ। অধিৱেশনৰ আঁত ধৰে ড° আব্দুৰ ৰজাক জিয়াদীয়ে। সভাপতিৰ ভাষণত অধ্যাপক ইমতিয়াজ হাছনাইনে উল্লেখ কৰে যে উৰ্দু ভাষাক বিশ্ব ভাষা হিচাপে গঢ়ি তোলাত আবেগে মুখ্য ভূমিকা পালন কৰিছে। উৰ্দুই আন ভাষাবোৰতো প্ৰভাৱ পেলাইছে, বিশেষকৈ শিবলিৰ শ্বে’আৰুল-আজম আৰু চৈয়দ চুলেমান নাদৱীৰ ৰচনাত। তেওঁ অনুবাদক এই সময়ৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰয়োজনীয়তা বুলি অভিহিত কৰে।

ভাষা আৰু সাহিত্যৰ সম্পৰ্কৰ ওপৰত আলোকপাত কৰি অধ্যাপক চন্দ্ৰশেখৰে কয় যে ভাষা এটা সাহিত্যৰ যোগেদি নহয়, সাধাৰণ মানুহৰ যোগেদি জীয়াই থাকে। তেওঁ কয় যে যেতিয়ালৈকে উৰ্দুভাষী লোক থাকিব, তেওঁলোকৰ ধৰ্ম যিয়েই নহওক কিয়, উৰ্দু বাচি থাকিব। উৰ্দু আৰু হিন্দীৰ সম্পৰ্ক সন্দৰ্ভত ভাষণ দি জানকী প্ৰসাদ শৰ্মাই কয় যে কোনো লিপি নিজে নিজে সম্পূৰ্ণ নহয়। উৰ্দু আৰু হিন্দীয়ে ইটোৱে সিটোৰ পৰা বহু সংখ্যক শব্দ সাহিত্য কৰি লৈছে। অধ্যাপক মহম্মদ কুতুবুদ্দিনে কয় যে আৰবী সাহিত্যৰ অনুবাদে উৰ্দু ভাষাক বহু পৰিমাণে শক্তিশালী কৰিছে। অধ্যাপক ৰিজৱান আহমেদে কাটাৰৰ স্থানীয় ভাষাসমূহৰ ওপৰত উৰ্দু ভাষাৰ প্ৰভাৱৰ ওপৰত আলোকপাত কৰে। ডাঃ কে.পি. শ্বামছুদ্দিনে কেৰালাত উৰ্দু ভাষা আৰু সাহিত্যৰ ওপৰত গৱেষণা পত্ৰ উপস্থাপন কৰাৰ বিপৰীতে ফিৰোজ আহমেদে লাডাখৰ ভাষাসমূহৰ ওপৰত উৰ্দুৰ প্ৰভাৱৰ ওপৰত ভাষণ দিয়ে।

দ্বিতীয় কাৰিকৰী অধিবেশনৰ সভাপতিত্ব কৰে অধ্যাপক মুজাফ্ফৰ আলী শ্বাহমিৰীয়ে। এই অধিবেশনত জাপানৰ অধ্যাপক আহমেদ মাহফুজ, অধ্যাপক অখলাক আহমেদ আহন, অধ্যাপিকা বিভা শৰ্মা, ড° নাছিম আহমেদ নাছিম আৰু জাপানৰ পৰা অহা মমিয়াকেনছাকোৱে তেওঁলোকৰ গৱেষণা পত্ৰ দাঙি ধৰে।

তৃতীয় অধিৱেশনৰ সভাপতিত্ব কৰে অধ্যাপক অনিছুৰ ৰহমানে। তেওঁ তুলনামূলক অধ্যয়নৰ বাবে উপযুক্ত মানদণ্ড স্থাপনৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছিল আৰু অনুবাদক তাত্ত্বিকভাৱে বুজাৰ গুৰুত্বৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছিল। মুখ্য অতিথি ফিৰোজ বখত আহমেদে কয় যে উৰ্দু কোনো এটা ধৰ্ম বা সংস্কৃতিৰ ভাষা নহয়, বৰঞ্চ সকলোৰে ভাষা। অধ্যাপক ফাৰুক আনছাৰীয়ে কয় যে অনুবাদ এক কঠিন কিন্তু অত্যন্ত গুৰুত্বপূৰ্ণ কাম। ড° মাহীৰ মনছুৰে কানাড়া আৰু উৰ্দুৰ পাৰস্পৰিক অনুবাদৰ ওপৰত ভাষণ দিয়ে। আছলাম মিৰ্জাই কয় যে বিভিন্ন ভাষাৰ অনুবাদে উৰ্দু ভাষাক সমৃদ্ধ কৰিছে। ড° শ্বাফক ছুপৰি কাশ্মীৰী ভাষাৰ ওপৰত উৰ্দু ভাষাৰ প্ৰভাৱৰ ওপৰত আলোকপাত কৰে। অধ্যাপক আহমেদ আব্দুৰ ৰহমান আল কাজীয়ে ইজিপ্তত অনুবাদৰ ভূমিকা আৰু ভাৰতীয় ভাষাৰ শিক্ষাৰ বিষয়ে আলোচনা কৰে। ডাঃ আছিফ আলী মামুদে মৰিচাছত উৰ্দু ভাষাৰ প্ৰভাৱৰ ওপৰত ভাষণ দিয়ে। ড° আমানুল্লাহ এম বিয়ে তামিল আৰু উৰ্দুৰ মাজৰ ভাষিক আৰু সাহিত্যিক সংযোগৰ ওপৰত আলোকপাত কৰে।

কাৰিকৰী অধিবেশনৰ পিছত নতুন দিল্লীৰ জামিয়া মিলিয়া ইছলামিয়াৰ এম এ আনছাৰী অডিটৰিয়ামত শ্বাম-ই-গজল শীৰ্ষক এক বৃহৎ সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠান অনুষ্ঠিত হয়। প্ৰখ্যাত গজল গায়ক ৰাজেশ সিঙে নিজৰ দলৰ সৈতে অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰে। এই উপলক্ষে ভাৰত-বিদেশৰ অতিথি আৰু বৃহৎ সংখ্যক দৰ্শক উপস্থিত থাকে।

हिन्दुस्थान समाचार / মনোজ কুমাৰ শইকীয়া