কাঠমাণ্ডু, ২৭ ফেব্ৰুৱাৰী (হি.স.)। নেপালত কুষ্ঠ ৰোগ নিৰ্মূল ঘোষণাৰ ষোল্ল বছৰৰ পাছত দেশৰ বহু ঠাইত পুনৰ কুষ্ঠৰোগ ধৰা পৰিছে। এই কথা পোহৰলৈ আহিছে স্বাস্থ্য সংস্থা সাসাখোৱা হেল্থ ফাউণ্ডেচনৰ এক অধ্যয়নত।
এই অধ্যয়ন অনুসৰি দেশৰ ১৬খন জিলাত ১৪৫টা শিশুসহ ২৪০৯জন লোক কুষ্ঠ ৰোগত আক্ৰান্ত হোৱা বুলি জানিব পৰা গৈছে। ২০১০ চনত নেপালত কুষ্ঠ ৰোগ নিৰ্মূল ঘোষণা কৰা হৈছিল। সেই সময়ত চৰকাৰে প্ৰতি ১০ হাজাৰ লোকৰ বিপৰীতে কমেও এজন ৰোগী ধৰা পৰাৰ ভিত্তিত কুষ্ঠ ৰোগ নিৰ্মূল ঘোষণা কৰিছিল।
এই অধ্যয়ন কপিলবস্তু, ধনুষা, ৰাউতহাট, পশ্চিম নৱালপাৰাছি, পাৰ্ছা, ঝাপা, কৈলালি, ছিৰাহা, সুনছাৰী, সৰলাহী, বৰা, মৰাং, মহোত্তৰী, বাংকে, ৰূপাণ্ডেহী, আৰু পৰ্বত জিলাৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি কৰা হৈছিল।
প্রতিবেদন অনুসৰি কপিলবস্তুত প্রতি ১০ হাজাৰৰ বিপৰীতে ২.৪ জন, ধনুষাত ১.৯ জন, ৰাউতহাটত ১.৮ জন, পশ্চিম নৱালপাৰসীত ১.৮ জন, পাৰ্ছাত ১.৭, ঝাপা ১.৬, কৈলালি ১.৬, ছিৰাহাত ১.৫, সুনছাৰী ১.৪ ৰোগী, সৰলাহীত সংক্রমণৰ হাৰ পোৱা গৈছে৷ ১.৪, মৰঙে ১.৩, মহোত্তৰিত ১.৩, বাংকে ১.৩, ৰূপাণ্ডেহী ১.২, আৰু পৰ্বত ১.১।
স্বাস্থ্য আৰু জনসংখ্যা মন্ত্ৰালয়ৰ সচিব ডাঃ বিকাশ দেৱকোটাই কুষ্ঠ ৰোগ নিৰ্মূলৰ ক্ষেত্ৰত বহুখণ্ডীয় পন্থাৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে। তেওঁ উল্লেখ কৰে যে ২০১০ চনত বাহিৰ হোৱাৰ ঘোষণা হোৱাৰ পিছতো বৰ্তমান ১৬খন জিলাত প্ৰতি ১০ হাজাৰ ৰোগীৰ বিপৰীতে এজনতকৈ অধিক ৰোগী আছে, যিটো চিন্তাৰ বিষয়। কম্বল পদ্ধতিৰ পৰিৱৰ্তে নিৰ্দিষ্ট সমস্যাসমূহ য’ত আছে তাতেই সমাধান কৰিবলৈ ইকুইটি পদ্ধতিৰ প্ৰয়োজন হ’ব।
ডাঃ দেৱকোটাই বুজাই দিলে যে শিশুৰ মাজত সংক্ৰমণৰ হাৰ অধিক হোৱাৰ মূল কাৰণ হৈছে পৰিয়ালৰ ভিতৰত পলমকৈ চিনাক্তকৰণ আৰু চিকিৎসা। সামাজিক বৈষম্য আৰু কলংকৰ ফলত মানুহে এই ৰোগ লুকুৱাই ৰাখিছে, যাৰ ফলত সম্প্ৰদায়ৰ বিস্তাৰ ঘটিছে। তেওঁ কয়, এতিয়া আমি আমাৰ চিন্তা, আচৰণ আৰু কাৰ্যকৰীকৰণত ইকুইটি পদ্ধতি গ্ৰহণ কৰিব লাগিব, কম্বল পদ্ধতিৰ ঠাইত কম্বল দৃষ্টিভংগী গ্ৰহণ কৰিব লাগিব। সমস্যাটো য'ত আছে তাত আমি উপযুক্তভাৱে হস্তক্ষেপ কৰিব লাগিব।
অপৰ্যাপ্ত বা পলম হোৱা চিকিৎসাই শিশুৰ মাজত সংক্ৰমণ বিয়পি পৰাত অৰিহণা যোগায়। ৰোগ নিৰ্ণয়ত পলম হোৱা আৰু অক্ষমতাৰ ক্ষেত্ৰতো চিকিৎসা আৰম্ভ কৰাত পলম হোৱা দেখা যায়। সামগ্ৰিকভাৱে সম্প্ৰদায় পৰ্যায়ত আগতীয়াকৈ চিনাক্তকৰণ আৰু তৎকালীন চিকিৎসাই দায়িত্ব পালন কৰিব পাৰে।
বিশেষজ্ঞসকলে কুষ্ঠ ৰোগৰ পৰিসংখ্যাক আতংকজনক বুলি অভিহিত কৰি ইয়াৰ নিয়ন্ত্ৰণত বিলম্ব নকৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিছে। মুঠ ২৪০৯ জন আক্ৰান্ত ব্যক্তিৰ ভিতৰত ১৫৪ টা শিশুৰ উপস্থিতিয়ে সংক্ৰমণৰ ভয়াৱহ অৱস্থাৰ ইংগিত দিয়ে।
हिन्दुस्थान समाचार / মনোজ কুমাৰ শইকীয়া
