কাঠমাণ্ডু, ০৮ নৱেম্বৰ (হি.স.)। নেপালৰ নিৰ্বাচন আয়োগে অহা বছৰৰ মাৰ্চ মাহৰ ভিতৰত স্থানীয় সংস্থাৰ নিৰ্বাচন অনুষ্ঠিত কৰাৰ প্ৰস্তুতি আৰম্ভ কৰিছে । আইনী বিধান অনুসৰি বৰ্তমানৰ প্ৰতিনিধিৰ কাৰ্যকাল শেষ হোৱাৰ দুমাহ আগতে নিৰ্বাচন অনুষ্ঠিত হ’ব লাগে । এই কথা মনত ৰাখি আয়োগে নিৰ্বাচনৰ প্ৰাৰম্ভিক প্ৰস্তুতি আৰম্ভ কৰিছে। ইয়াৰ পূৰ্বে ২০২২ চনৰ ৩০ এপ্ৰিলত নেপালত স্থানীয় সংস্থাৰ নিৰ্বাচন অনুষ্ঠিত হৈছিল।
স্থানীয় সংস্থা নিৰ্বাচন আইন ২০১৬ৰ ৪ নং অধ্যায় অনুসৰি নিৰ্বাচন আয়োগৰ লগত আলোচনা কৰি চৰকাৰে নিৰ্বাচনৰ দিন নিৰ্ধাৰণ কৰিব। ধাৰা ৪ৰ উপধাৰা ১ত কোৱা হৈছে, নেপাল চৰকাৰে স্থানীয় সংস্থাৰ নিৰ্বাচন অনুষ্ঠিত কৰাৰ তাৰিখ নিৰ্ধাৰণ কৰিব । কিন্তু নিৰ্বাচনৰ তাৰিখ নিৰ্ধাৰণ কৰাৰ আগতে নেপাল চৰকাৰে নিৰ্বাচন আয়োগৰ পৰামৰ্শ ল'ব।
আইনখনত এটা প্ৰদেশত একক পৰ্যায়ত নিৰ্বাচন অনুষ্ঠিত কৰাৰ লগতে আন প্ৰদেশত পৰ্যায়ক্ৰমে নিৰ্বাচন অনুষ্ঠিত কৰাৰ ব্যৱস্থা আছে, প্ৰয়োজন অনুসৰি। অৱশ্যে এই আইন অনুসৰি প্ৰথম পৰ্যায়ৰ নিৰ্বাচনৰ তাৰিখক চৰকাৰীভাৱে সমাপ্ত হোৱাৰ তাৰিখ বুলি গণ্য কৰা হ’ব।
মুখ্য নিৰ্বাচন আয়ুক্ত মান বাহাদুৰ কাৰ্কীয়ে উল্লেখ কৰে যে নিৰ্বাচনৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় সম্পদ আৰু অন্যান্য ব্যৱস্থাৰ ওপৰত অধ্যয়ন চলি আছে। তেওঁ কয়, আমি স্থানীয় সংস্থাৰ নিৰ্বাচনৰ বাবে আভ্যন্তৰীণ পৰিস্থিতিৰ বিষয়ে অধ্যয়ন কৰি আছো। সম্পদ আৰু অন্যান্য গুৰুত্বপূৰ্ণ বিষয়সমূহ বিবেচনা কৰা হৈছে। আয়োগ নিৰ্বাচনৰ বাবে প্ৰস্তুতিত ব্যস্ত।
নিৰ্বাচনী প্ৰস্তুতিৰ অংশ হিচাপে আয়োগে চৰকাৰ আৰু ৰাজনৈতিক দলৰ সৈতেও আলোচনাত মিলিত হৈছে। প্ৰয়োজন সাপেক্ষে এই আলোচনাসমূহ আগুৱাই নিবলৈ আয়োগ সাজু। মুখ্য নিৰ্বাচন আয়ুক্ত কাৰ্কীয়ে কয়, ইয়াৰ মাজতে এক ৰাউণ্ডৰ আলোচনা হৈছে। প্ৰয়োজন সাপেক্ষে সংশ্লিষ্ট পক্ষৰ সৈতে অধিক আলোচনা কৰিম।
নেপালৰ মুঠ ৭৫৩টা স্থানীয় সংস্থাত নিৰ্বাচন অনুষ্ঠিত হ’ব। ইয়াৰ ভিতৰত ৬খন মহানগৰ পৌৰসভা, ১১খন উপ-পৌৰসভা পৌৰসভা, ২৭৬খন পৌৰসভা, আৰু ৪৬০খন গাঁও পৌৰসভা আদি অন্তৰ্ভুক্ত। নিৰ্বাচন আয়োগৰ এজন আয়ুক্তই কয় যে, “বৰ্তমানৰ স্থানীয় প্ৰতিনিধিসকলৰ কাৰ্যকাল ৩০ এপ্ৰিলত শেষ হ’ব।” ইয়াৰ দুমাহ পূৰ্বে নিৰ্বাচন অনুষ্ঠিত কৰিব লাগিব। এই সময়ছোৱাৰ ভিতৰত নিৰ্বাচন অনুষ্ঠিত কৰি নতুন প্ৰতিনিধিৰ হাতত দায়িত্ব অৰ্পণ কৰাৰ প্ৰস্তুতি চলি আছে।
অক্টোবৰৰ শেষৰ ফালে আয়োগে ভোটাৰ তালিকাৰ আপডেট সম্পূৰ্ণ কৰে। এই সময়ছোৱাত মৃতক আৰু নেপালী নাগৰিকত্ব ত্যাগ কৰাসকলৰ নাম ভোটাৰ তালিকাৰ পৰা বিশেষভাৱে আঁতৰাই দিয়া হয়।
আয়োগৰ এজন বিষয়াই কয় যে, অক্টোবৰ মাহত ভোটাৰ তালিকা উন্নীত কৰাৰ পিছত ছমাহৰ পিছত পুনৰ আপডেট কৰিব লাগিব। এতিয়ালৈকে অক্টোবৰ মাহত আপডেট কৰা ভোটাৰ তালিকাখনেই হ'ব মাৰ্চ মাহত অনুষ্ঠিত হ'বলগীয়া নিৰ্বাচনৰ চূড়ান্ত তালিকা।
২০২২ চনৰ ২০ নৱেম্বৰত নেপালত ৰাজ্য বিধানসভাৰ নিৰ্বাচন অনুষ্ঠিত হৈছিল।সেই সময়ত প্ৰতিনিধি সদন আৰু ৰাজ্যিক বিধানসভাৰ নিৰ্বাচন একেলগে অনুষ্ঠিত হৈছিল। কিন্তু ২০২৫ চনৰ ৮ আৰু ৯ ছেপ্টেম্বৰত জেন-জি আন্দোলনৰ পিছত ৫ মাৰ্চত ৰাজ্য বিধানসভাৰ নিৰ্বাচন অনুষ্ঠিত হয়।এতিয়া প্ৰায় ১৪ মাহৰ পিছত ৰাজ্য বিধানসভাৰ কাৰ্যকালও শেষ হ’ব। আয়োগৰ এজন আয়ুক্তই কয় যে আয়োগে বৰ্তমান এই বিষয়ত মনোনিৱেশ কৰা নাই।
নিৰ্বাচন আয়ুক্ত ড০ ৰাজীৱ চুব্বাই উল্লেখ কৰে যে বৈদ্যুতিক ভোটিং ব্যৱস্থা ৰূপায়ণ আৰু বহিঃৰাজ্যত বাস কৰা নেপালী নাগৰিকসকলৰ অংশগ্ৰহণৰ সুবিধা প্ৰদানৰ ওপৰত অধ্যয়ন কৰা হৈছে। তেওঁৰ অধ্যক্ষতাত গঠন হোৱা এটা কৰ্মগোটে আয়োগক প্ৰতিবেদন দাখিল কৰিছে।
আয়ুক্ত চুব্বাই কয়, অংশীদাৰৰ পৰা পৰামৰ্শ বিচৰা হৈছিল। কূটনৈতিক মিছনৰ পৰাও পৰামৰ্শ পোৱা গৈছিল। সকলো দিশ অধ্যয়ন কৰাৰ পিছত আমি আমাৰ প্ৰতিবেদন দাখিল কৰিছো।
তেওঁ কয় যে আয়োগে নিৰ্বাচনত প্ৰযুক্তিৰ ব্যৱহাৰক সমৰ্থন কৰে। চুব্বাৰ মতে, আমি বিশ্বাস কৰোঁ যে প্ৰযুক্তিৰ ব্যৱহাৰে ভোটদান হ্ৰাস বা আনকি নিৰ্মূল কৰিব পাৰে। জনসাধাৰণৰ অংশগ্ৰহণ বৃদ্ধি, নিৰ্বাচনী খৰচ হ্ৰাস, আৰু বিদেশত বাস কৰা নেপালী নাগৰিকক ভোটাধিকাৰ প্ৰদানৰ উপায়ৰ ওপৰত অধ্যয়ন চলোৱা হৈছে।
তেওঁ আৰু কয়, প্ৰযুক্তি ব্যৱহাৰ কৰি নিৰ্বাচন অনুষ্ঠিত কৰিলে প্ৰক্ৰিয়াটো সৰল হ'ব পাৰে। অৱশ্যে ইয়াক কেনেকৈ কাৰ্যকৰী কৰা হ'ব সেই সম্পৰ্কে এতিয়াও স্পষ্ট সিদ্ধান্ত লোৱা হোৱা নাই।
-----------------
হিন্দুস্থান সমাচাৰ / অৰৱিন্দ
