কাঠমাণ্ডু, ২৩ জুলাই (হি.স.)। নেপাল চৰকাৰে এই শৈক্ষিক অধিবেশনৰ পৰাই ১০% বাধ্যতামূলক বিশ্ববিদ্যালয় পৰ্যায়ৰ বৃত্তি ব্যৱস্থা সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যকৰী কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে। দেশৰ ২১খন বিশ্ববিদ্যালয় আৰু আঠখন স্বাস্থ্য বিজ্ঞান প্ৰতিষ্ঠানলৈ শিক্ষা, বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি মন্ত্ৰালয়ৰ নিৰ্দেশৰ পিছতে বিভিন্ন বিশ্ববিদ্যালয়ে বৃত্তিৰ বাবে আবেদন আহ্বান কৰিছে।
যদি এই ব্যৱস্থাটো ফলপ্ৰসূভাৱে কাৰ্যকৰী কৰা হয় তেন্তে স্নাতক, স্নাতকোত্তৰ আৰু পি এইচ ডি পৰ্যায়ত অধ্যয়ন কৰা প্ৰায় ৭২,৯২৯ জন ছাত্ৰ-ছাত্ৰীয়ে সম্পূৰ্ণ বৃত্তিত বিনামূলীয়া শিক্ষা লাভ কৰাৰ সুযোগ পাব। বৰ্তমান সমগ্ৰ দেশৰ বিশ্ববিদ্যালয় আৰু স্বাস্থ্য বিজ্ঞান প্ৰতিষ্ঠান (চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়)ত ৭,২৯,২৯৪ গৰাকী ছাত্ৰ-ছাত্ৰীয়ে অধ্যয়ন কৰি আছে।
শিক্ষা মন্ত্ৰালয়ৰ উচ্চ শিক্ষা বিভাগৰ মুৰব্বী শ্ৰীপ্ৰসাদ ভট্টৰাইয়ে উল্লেখ কৰে যে ১০% বৃত্তিৰ ব্যৱস্থা ইতিমধ্যে আছে, কিন্তু ইয়াক পদ্ধতিগতভাৱে কাৰ্যকৰী কৰা হোৱা নাছিল। তেওঁ কয়, এতিয়া সকলো বিশ্ববিদ্যালয় আৰু প্ৰতিষ্ঠানে এই ব্যৱস্থা ৰূপায়ণ কৰাটো বাধ্যতামূলক হ'ব। ইয়াৰ ফলপ্ৰসূ ৰূপায়ণে উচ্চ শিক্ষা বিচৰা বৃহৎ সংখ্যক ছাত্ৰ-ছাত্ৰীক সকাহ দিব।
বিশ্ববিদ্যালয় অনুদান আয়োগৰ (ইউজিচি) উচ্চ শিক্ষা অধ্যয়ন বৃত্তি গাইডলাইন অনুসৰি মেধাৱী ছাত্ৰ-ছাত্ৰী, দলিত, মুছলমান, অৰ্থনৈতিকভাৱে দুৰ্বল আৰু কম আয়ৰ পৰিয়ালৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰী, সংঘাত প্ৰভাৱিত, পিছপৰা, আৰু লক্ষ্য সম্প্ৰদায়ৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীক বৃত্তি প্ৰদান কৰা হ’ব। তদুপৰি বিশ্ববিদ্যালয়সমূহে নিজৰ আইন, নিয়ম, আৰু নিৰ্দেশনা অনুসৰি অতিৰিক্ত যোগ্যতাৰ মাপকাঠী নিৰ্ধাৰণ কৰিব পাৰিব।
নেপালত বৰ্তমান ১৫খন ফেডাৰেল বিশ্ববিদ্যালয়, ৬খন আঞ্চলিক বিশ্ববিদ্যালয়, আৰু ৮খন স্বাস্থ্য বিজ্ঞান প্ৰতিষ্ঠান চলি আছে। ইয়াৰ উপৰিও বিদেশী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ সৈতে জড়িত ৫৮খন কলেজত ৩৪,৪৬৫ জন ছাত্ৰ-ছাত্ৰীয়ে অধ্যয়ন কৰে। এই মহাবিদ্যালয়সমূহতো এই নিয়ম বাধ্যতামূলক হ’ব। উচ্চ শিক্ষাত ১০ শতাংশ বৃত্তিৰ আইনী ব্যৱস্থা নতুন নহয় যদিও স্বচ্ছ ব্যৱস্থা, নিয়মীয়া নিৰীক্ষণ, নিৰ্ভৰযোগ্য তথ্যৰ অভাৱৰ বাবে বেছিভাগ বিশ্ববিদ্যালয়তে ইয়াক ফলপ্ৰসূভাৱে কাৰ্যকৰী কৰা হোৱা নাই।
এইবাৰ শিক্ষা মন্ত্ৰালয়ে সকলো বিশ্ববিদ্যালয়কে বৃত্তি ব্যৱস্থাটো বাধ্যতামূলকভাৱে কাৰ্যকৰী কৰিবলৈ, ৰাজহুৱা জাননী জাৰি কৰিবলৈ, তথ্য সংকলন কৰিবলৈ, আৰু স্বচ্ছ বাছনি প্ৰক্ৰিয়া গ্ৰহণ কৰিবলৈ নিৰ্দেশ দিছে। শিক্ষামন্ত্ৰী সাস্মিত পোখৰেলে উল্লেখ কৰে যে কাঠমাণ্ডু মহানগৰ বিদ্যালয়সমূহত ৰূপায়ণ কৰা বৃত্তি ব্যৱস্থাৰ সফল অভিজ্ঞতাৰ ভিত্তিত এতিয়া ইয়াক বিশ্ববিদ্যালয় পৰ্যায়ত প্ৰতিষ্ঠানিকৰণ কৰা হৈছে।
তেওঁ ছ’চিয়েল মিডিয়াত লিখিছে, কাঠমাণ্ডু মহানগৰ বিদ্যালয় ব্যৱস্থাত বৃত্তি ব্যৱস্থাৰ ফলপ্ৰসূ ৰূপায়ণৰ পৰা লাভ কৰা অভিজ্ঞতাৰ ভিত্তিত এতিয়া ইয়াক বিশ্ববিদ্যালয় পৰ্যায়ত প্ৰতিষ্ঠানিকৰণ কৰা হৈছে। ইয়াৰ অধীনত তেওঁলোকৰ সৈতে জড়িত সকলো বিশ্ববিদ্যালয় আৰু মহাবিদ্যালয়ে কমেও ১০ শতাংশ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীক সম্পূৰ্ণ বৃত্তি প্ৰদান কৰাটো বাধ্যতামূলক হ'ব।
হিন্দুস্থান সমাচাৰ / মনোজ কুমাৰ শইকীয়া
