কাঠমাণ্ডু, ২৩ জুলাই (হি.স.)। নেপাল বিদ্যুৎ কৰ্তৃপক্ষই যোৱা বিত্তীয় বৰ্ষত প্ৰথমবাৰৰ বাবে সম্পূৰ্ণ ১২ মাহ ধৰি বিদ্যুৎ ৰপ্তানি কৰে। এই সময়ছোৱাত নেপালে ভাৰত আৰু বাংলাদেশলৈ ২৯.৩২ বিলিয়ন ₹ (২৯৩.২৪৭ মিলিয়ন) মূল্যৰ বিদ্যুৎ ৰপ্তানি কৰিছিল। আমদানিৰ ৰাজহ মাত্ৰ ১০.৫৬ বিলিয়ন ₹ (১০৫.৬ বিলিয়ন) খৰচ হৈছিল, যাৰ ফলত নিকা লাভ হৈছে ১৮.৭৬ বিলিয়ন ₹ (১৮৭.৬৫ মিলিয়ন)। মাৰ্চ-এপ্ৰিল মাহৰ ভিতৰত ঘৰুৱা বিদ্যুৎ উৎপাদন বৃদ্ধি আৰু ভাল বৰষুণৰ ফলত ভাৰত আৰু বাংলাদেশলৈ বিদ্যুতৰ ৰপ্তানি যথেষ্ট বৃদ্ধি পোৱাৰ বিপৰীতে ভাৰতৰ পৰা বিদ্যুতৰ আমদানি হ্ৰাস পায়।
কৰ্তৃপক্ষৰ মতে, ২০২৪/২৫ বিত্তীয় বৰ্ষত বিদ্যুৎ ব্যৱসায়ৰ পৰা বাণিজ্যিক উদ্বৃত্ত ২০২৫/২৬ বিত্তীয় বৰ্ষত মাত্ৰ ৪.৫৪৮ বিলিয়ন ₹ (৪৫.৪৮ মিলিয়ন) আছিল, যিটো পূৰ্বৰ বিত্তীয় বৰ্ষত প্ৰায় চাৰিগুণ বৃদ্ধি পাইছে। যোৱা বিত্তীয় বৰ্ষত নেপালে ভাৰত আৰু বাংলাদেশলৈ মুঠ ৩,৮৭৭,৪৯২,০০০ ইউনিট বিদ্যুৎ ৰপ্তানি কৰি ২৯,৩২৪,৭৪৩,০০০ ₹ উপাৰ্জন কৰে। এই ৰাজহ ২০১৮/১৯ বিত্তীয় বৰ্ষত ১৭,৪৭১,০০০ ₹ৰ তুলনাত ৬৭.৮৪ শতাংশ বৃদ্ধিৰ প্ৰতিনিধিত্ব কৰে।
নেপাল বিদ্যুৎ কৰ্তৃপক্ষই বৰ্তমান বাৰিষা কালত ১০০০ মেগাৱাটৰো অধিক বিদ্যুৎ ভাৰতলৈ আৰু ৪০ মেগাৱাট বাংলাদেশলৈ ৰপ্তানি কৰে। নেপালৰ জলবিদ্যুৎ প্ৰকল্পৰ অধিকাংশই ৰাণ অফ দি ৰিভাৰ (আৰওআৰ) ব্যৱস্থাৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল। পূৰ্বে মে’ মাহৰ শেষৰ পৰা ডিচেম্বৰৰ প্ৰথম সপ্তাহলৈকেহে বিদ্যুৎ ৰপ্তানি সম্ভৱ হৈছিল। কিন্তু যোৱা বছৰ ভাল বৰষুণে, আনকি চৈত্ৰা আৰু বৈশাখৰ অফ-ছিজন মাহতো বিদ্যুৎ উৎপাদন বৃদ্ধি কৰিলে, যাৰ ফলত নেপালে বছৰজুৰি বিদ্যুৎ ৰপ্তানি কৰিব পাৰিলে।
কৰ্তৃপক্ষৰ মুখপাত্ৰ ৰাজন ঢাকালৰ মতে, নেপালে প্ৰতি বছৰে ৫০০ৰ পৰা ৬০০ মেগাৱাট নতুন বিদ্যুৎ উৎপাদন ক্ষমতা সংযোজন কৰি আছে। ঘৰুৱা ব্যৱহাৰৰ পিছত বাকী থকা বিদ্যুতৰ ৰপ্তানি ক্ৰমাগতভাৱে বৃদ্ধি পাইছে, আৰু অনাগত বছৰবোৰতো এই ধাৰা অব্যাহত থকাৰ সম্ভাৱনা আছে। তেওঁ কয়, নেপালে ঘৰুৱা প্ৰয়োজনীয়তা পূৰণৰ পিছত বাকী থকা বিদ্যুৎ ৰপ্তানি কৰে। প্ৰতি বছৰে ৫০০ৰ পৰা ৬০০ মেগাৱাট নতুন ক্ষমতা সংযোজনে ৰপ্তানি বৃদ্ধি কৰিছে, আৰু ইয়াৰ লগে লগে ৰপ্তানিৰ ৰাজহও ক্ৰমাগতভাৱে বৃদ্ধি পাইছে।
নেপালৰ জলবিদ্যুৎ প্ৰকল্পৰ অধিকাংশই নদীভিত্তিক। বাৰিষা কালত নদীৰ জলস্তৰ বৃদ্ধিৰ ফলত বিদ্যুৎ উৎপাদন অধিক হয়, যাৰ বাবে এই সময়ছোৱাত বিদ্যুতৰ ৰপ্তানিও সৰ্বাধিক হয়। কিন্তু শীতকালত পানীৰ মাত্ৰা কমি যায়, যাৰ ফলত উৎপাদন হ্ৰাস পায়, ঘৰুৱা চাহিদা পূৰণৰ বাবে ভাৰতৰ পৰা বিদ্যুৎ আমদানি কৰিবলগীয়া হয়।
হিন্দুস্থান সমাচাৰ / মনোজ কুমাৰ শইকীয়া
