নতুন দিল্লী, ১৯ জুন (হি.স.)। কেন্দ্ৰীয় গৃহ আৰু সমবায় মন্ত্ৰী অমিত শ্বাহে শুকুৰবাৰে কয় যে প্ৰতিজন নাগৰিকৰ সাংবিধানিক অধিকাৰ সুৰক্ষিত কৰাৰ বাবে দেশৰ অপৰাধমূলক ন্যায় ব্যৱস্থাক এক ফলপ্ৰসূ উপায় হিচাপে গঢ়ি তুলিব লাগে। তেওঁ কয় যে যদি কোনো ব্যক্তিৰ শৰীৰ, সম্পত্তি, মৰ্যাদা সম্পৰ্কীয় অধিকাৰ খৰ্ব কৰা হয় আৰু অপৰাধীক বছৰ বছৰ ধৰি শাস্তি দিয়া নহয় তেন্তে এনে ব্যৱস্থাক ন্যায্য বুলি ক’ব নোৱাৰি।

ৰাষ্ট্ৰীয় অপৰাধ অভিলেখ ব্যুৰোৰ চৰ্দাৰ বল্লভভাই পেটেল অডিটৰিয়ামত অনুষ্ঠিত ২৬ সংখ্যক সৰ্বভাৰতীয় আঙুলিৰ ছাপ সন্মিলন-২০২৬ত ভাষণ দি শ্বাহে কয় যে ২০১৯ চনত অপৰাধমূলক ন্যায় ব্যৱস্থাত ব্যাপক পৰিৱৰ্তন আনিবলৈ এক অভিযান আৰম্ভ কৰা হৈছিল, যাৰ লক্ষ্য আছিল আইনসমূহক আধুনিক প্ৰয়োজনীয়তাৰ সৈতে মিলাই বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যাক তদন্ত প্ৰক্ৰিয়াৰ এক অপৰিহাৰ্য অংশ হিচাপে গঢ়ি তোলা আৰু প্ৰক্ৰিয়াটো সম্পূৰ্ণ কৰা এফ আই আৰৰ পৰা তিনি বছৰৰ ভিতৰত দোষী সাব্যস্ত হোৱালৈকে।

তেওঁ কয় যে বৰ্তমান দেশত অপৰাধমূলক ন্যায় ব্যৱস্থাৰ পৰিৱৰ্তনৰ সময়ছোৱা চলি আছে। পূৰ্বতে আৰক্ষী থানাক কেৱল আইন-শৃংখলা বজাই ৰখাৰ মাধ্যম বুলি গণ্য কৰা হৈছিল যদিও সময়ৰ লগে লগে ইয়াৰ ভূমিকা অপৰাধ নিয়ন্ত্ৰণ আৰু তদন্তকো সামৰি লৈছে। এতিয়া প্ৰয়োজন হৈছে সমগ্ৰ ন্যায় ব্যৱস্থাই নাগৰিকৰ অধিকাৰ সুৰক্ষিত কৰাৰ এক ফলপ্ৰসূ আহিলা হিচাপে পৰিগণিত হোৱা।

ৰাষ্ট্ৰীয় স্বয়ংক্ৰিয় আঙুলিৰ ছাপ চিনাক্তকৰণ ব্যৱস্থা (এনএএফআইএছ-NAFIS)ক প্ৰশংসা কৰি গৃহমন্ত্ৰীয়ে কয় যে বহু জটিল গোচৰৰ সমাধানত ই সফল হ’লেও ইয়াৰ ব্যৱহাৰ এতিয়াও ইয়াৰ সম্ভাৱনাৰ মাত্ৰ ১০ শতাংশহে। তেওঁ জোৰ দি কয় যে নাফিছ কেৱল অপৰাধী চিনাক্তকৰণৰ আহিলা নহয়, কিন্তু ব্যৱস্থাটোত প্ৰতিটো অপৰাধস্থলীৰ পৰা আঙুলিৰ ছাপ যোগ কৰি নিজৰ ডাটাবেছ সমৃদ্ধ কৰাটোও সমানেই গুৰুত্বপূৰ্ণ।

শ্বাহে কয় যে প্ৰশিক্ষণ কেৱল আবেদনৰ ব্যৱহাৰতে সীমাবদ্ধ নাথাকিব লাগে, বৰঞ্চ বৈজ্ঞানিক প্ৰমাণ প্ৰস্তুত কৰা, অভিযোগনামা দাখিল কৰা, বিচাৰ, ন্যায়পালিকাৰ সমগ্ৰ প্ৰক্ৰিয়াটোক প্ৰযুক্তি-সক্ষম কৰি তোলাত গুৰুত্ব দিব লাগে। যেতিয়া আঙুলিৰ ছাপ, ডি এন এ, মুখ আৰু টেলিফোন ৰেকৰ্ড আদি বৈজ্ঞানিক প্ৰমাণ পোৱা যায়, তেতিয়া অপ্ৰয়োজনীয়ভাৱে বৃহৎ পৰিমাণৰ অতিৰিক্ত প্ৰমাণ সংগ্ৰহ কৰাৰ প্ৰয়োজন নাথাকিব।

তেওঁ কয় যে তদন্ত, বিচাৰ আৰু দোষী সাব্যস্ত হোৱাৰ সমগ্ৰ শৃংখলটোত প্ৰযুক্তিৰ সক্ৰিয় ব্যৱহাৰৰ বাবে সমন্বিত প্ৰচেষ্টা অতি প্ৰয়োজনীয়। ইয়াৰ বাবে ন্যায়পালিকা আৰু বিচাৰ বিভাগৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ প্ৰতি লক্ষ্য ৰাখি নতুন অপৰাধমূলক আইনসমূহত কেইবাটাও বিধান সন্নিবিষ্ট কৰা হৈছে।

গৃহমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে উল্লেখ কৰে যে সকলো ৰাজ্য চৰকাৰ আৰু আৰক্ষী বাহিনীৰ সহযোগত ক্ৰাইম এণ্ড ক্রিমিনেল ট্ৰেকিং নেটৱৰ্ক (চিচিটিএনএছ) সম্পূৰ্ণৰূপে সম্প্ৰসাৰণ কৰা হৈছে। সমগ্ৰ দেশৰ সকলো ১৭,৮৪০ থানা সংযোগ কৰা হৈছে, আৰু পূৰ্বৰ ৰেকৰ্ডকে ধৰি ৩৭.৮৬ মিলিয়ন এফআইআৰৰ তথ্য উপলব্ধ।

তেওঁ কয় যে ই-ক’ৰ্ট ব্যৱস্থাৰ সৈতে ২২ হাজাৰ আদালত সংযুক্ত কৰা হৈছে, আনহাতে ই-কাৰাগাৰ ব্যৱস্থাত ২.৭ কোটিৰো অধিক অভিলেখ উপলব্ধ। তদুপৰি ই-ফৰেনছিক ব্যৱস্থাত ৩৪.৪৮ লাখ গোচৰৰ ফৰেনছিক তথ্য আৰু ৪৩.১৬ লাখ অপৰাধ সতৰ্কবাণীৰ তথ্য সন্নিবিষ্ট কৰা হৈছে।

শ্বাহে কয় যে ৰাষ্ট্ৰীয় অপৰাধ অভিলেখ ব্যুৰো আৰু আৰক্ষী গৱেষণা আৰু উন্নয়ন ব্যুৰোৰ অবিহনে দেশত অপৰাধ নিয়ন্ত্ৰণৰ ফলপ্ৰসূ নিয়ন্ত্ৰণ অসম্ভৱ। তেওঁ এন চি আৰ বিৰ বিষয়া-কৰ্মচাৰীসকলক প্ৰশংসা কৰি কয় যে ভৱিষ্যতে তেওঁলোকৰ ভূমিকা আৰু অধিক গুৰুত্বপূৰ্ণ হৈ উঠিব। তেওঁ ফিংগাৰপ্ৰিণ্ট ব্যুৰোক অপৰাধমূলক ন্যায় ব্যৱস্থাক শক্তিশালী কৰাৰ ক্ষেত্ৰত এক গুৰুত্বপূৰ্ণ আহিলা হিচাপেও অভিহিত কৰে।

হিন্দুস্থান সমাচাৰ / মনোজ কুমাৰ শইকীয়া