
ভাৰতীয় সাংবাদিকতাৰ ইতিহাসত ৩০ মে’ৰ দিনটো অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ দিন হিচাপে গণ্য কৰা হয়। ১৮২৬ চনৰ আজিৰ দিনটোতে প্রথম হিন্দী কাকত ‘উদন্ত মার্তণ্ড’ প্রকাশ আৰম্ভ হয় ৷ এই ঐতিহাসিক পদক্ষেপে হিন্দী সাংবাদিকতাৰ ভেটি স্থাপন কৰাৰ লগতে ভাৰতীয় ভাষিক সাংবাদিকতাক এক নতুন দিশ প্ৰদান কৰে।
পণ্ডিত যুগল কিশোৰ শুক্লাৰ দ্বাৰা আৰম্ভ কৰা 'উদন্ত মাৰ্তণ্ড' কলকাতাৰ পৰা প্ৰকাশ পাইছিল। আঠ পৃষ্ঠাৰ সাপ্তাহিক কাকত আছিল, প্ৰতি মঙলবাৰে পাঠকৰ হাতত পৰিছিল। বাতৰি কাকতখনৰ আকাৰ আছিল প্ৰায় ১২ ইঞ্চি x ৮ ইঞ্চি আৰু ইয়াৰ প্ৰথম সংখ্যাটোৰ প্ৰচলন প্ৰায় ৫০০ কপি আছিল।
সেই যুগত হিন্দী সাংবাদিকতাই সম্পদ আৰু পাঠক দুয়োটা দিশতে সীমাবদ্ধতাৰ সন্মুখীন হৈছিল। আৰ্থিক অসুবিধা আৰু চৰকাৰী সহায়ৰ অভাৱৰ বাবে কাকতখন বেছি দিন জীয়াই থাকিব নোৱাৰিলে, আৰু প্ৰায় ৭৯টা সংখ্যাৰ পিছত প্ৰকাশ বন্ধ হৈ গ’ল। কিন্তু ইয়াৰ অল্পকালীন কাকতখনে হিন্দী ভাষা আৰু ভাৰতীয় সাংবাদিকতাৰ ওপৰত গভীৰ চাপ ৰাখিলে।
‘উদন্ত মাৰ্তণ্ড’ৰ উন্মোচনক হিন্দী সাংবাদিকতাৰ জন্ম হিচাপে দেখা যায়। এই ঐতিহাসিক সাফল্যৰ স্মৃতিত প্ৰতি বছৰে ৩০ মে’ত ‘হিন্দী সাংবাদিকতা দিৱস’ পালন কৰা হয়। এই দিৱসটো সমাজত হিন্দী সাংবাদিকতাৰ লগত জড়িতসকলৰ অৱদান, সংগ্ৰাম, ভূমিকা স্মৰণৰো এক অনুষ্ঠান হিচাপে গণ্য কৰা হয়।
গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰিঘটনা
১৮২৬ - প্ৰথম হিন্দী সাপ্তাহিক কাকত 'উদন্ত মাৰ্তাণ্ড' প্ৰকাশ।
১৯৬৩ - গোৱা বিধানসভা গঠন হয়।
১৯৮১ - বাংলাদেশৰ ৰাষ্ট্ৰপতি জিয়াউৰ ৰহমানক তেওঁৰ আঠজন সহযোগীৰ সৈতে হত্যা কৰা হয়; দেশত জৰুৰীকালীন অৱস্থা জাৰি কৰা হয়।
১৯৮৭ - আজিৰ দিনটোতে ভাৰতৰ ২৬ তম ৰাজ্য হিচাপে গোৱাক ৰাজ্যৰ অধিকাৰ প্ৰদান কৰা হয়।
১৯৯৬ - ছবছৰীয়া গেধুন চোয়েকি নাইয়া নতুন পঞ্চেন লামা নিৰ্বাচিত হয়।
১৯৯৮ - পাকিস্তানে আন এক (ষষ্ঠ) পাৰমাণৱিক পৰীক্ষা সম্পন্ন কৰে। আফগানিস্তানত এক বৃহৎ ভূমিকম্পৰ ফলত ৫ হাজাৰ লোকৰ মৃত্যু হয়।
১৯৯৮ - আজিৰ দিনটোতে আফগানিস্তানত এক বৃহৎ ভূমিকম্পৰ ফলত ৫,০০০ লোকৰ মৃত্যু হয়।
২০০৩ - নেপালৰ ভাৰপ্ৰাপ্ত প্ৰধানমন্ত্ৰী লোকেন্দ্ৰ বাহাদুৰ চান্দই পদত্যাগ কৰে।
২০০৪ - চৌদি আৰৱত পণবন্দী সংকটৰ অন্ত পৰে যদিও দুজন ভাৰতীয়কে ধৰি ২২ জন লোকৰ মৃত্যু হয়।
২০০৭ - আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ শান্তিৰক্ষী দিৱসত ১০৭ গৰাকী শান্তিৰক্ষীক সন্মান জনোৱা হয়।
২০০৮ - সুজানা মেটাল প্ৰডাক্টছ লিমিটেডে বিশাখাপট্টনমত ১.৮ বিলিয়ন ₹ ব্যয় সাপেক্ষে তিনিটা ষ্টীল ইউনিট অধিগ্ৰহণ কৰে।
২০০৮ চনত তালিবানে আফগানিস্তানৰ এখন জিলা দখল কৰে।
২০১২ - বিশ্বনাথন আনন্দ পঞ্চমবাৰৰ বাবে বিশ্ব দবা চেম্পিয়ন হয়।
২০১২ - লাইবেৰিয়াৰ প্ৰাক্তন ৰাষ্ট্ৰপতি চাৰ্লছ টেইলৰক ছিয়েৰা লিয়নৰ গৃহযুদ্ধৰ সময়ত সংঘটিত মানৱতাৰ বিৰুদ্ধে অপৰাধ আৰু গণহত্যাৰ দোষী সাব্যস্ত কৰি ৫০ বছৰৰ কাৰাদণ্ড বিহা হয়।
জন্ম
১৯০৯ - পণ্ডিত মুখৰাম শৰ্মা - ভাৰতীয় হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ বাবে বিখ্যাত গল্প, চিত্ৰনাট্য, আৰু গল্পকাৰ।
১৯৩৫ - দেবু চৌধুৰী - ভাৰতৰ প্ৰখ্যাত সীতাৰবাদক।
১৯৪৭ - পুডুচেৰীৰ দশম মুখ্যমন্ত্ৰী ভি নাৰায়ণসামী।
মৃত্যু
১৪৩১ - জোয়ান অৱ আৰ্ক - ফ্ৰান্সৰ জাতীয় নায়িকা আৰু সন্ত।
১৬০৬ - গুৰু অৰ্জন দেৱ - শিখসকলৰ পঞ্চম গুৰু।
১৯৫৫ - এন.এম.যোশী - ভাৰতত ট্ৰেড ইউনিয়ন আন্দোলনৰ প্ৰতিষ্ঠাপক।
১৯৮৯ - বীৰ বাহাদুৰ সিং - ভাৰতীয় ৰাষ্ট্ৰনেতা আৰু ৰাজনীতিবিদ।
১৯৯১ - উমাশংকৰ দীক্ষিত - ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলনৰ পথ প্ৰদৰ্শক, মানৱতাৰ সমৰ্থক আৰু জাতীয়তাবাদৰ পথ প্ৰদৰ্শক।
২০০০ - ৰাম বিলাস শৰ্মা - আধুনিক হিন্দী সাহিত্যৰ প্ৰখ্যাত সমালোচক, প্ৰবন্ধকাৰ, চিন্তাবিদ আৰু কবি।
২০১৩ - ঋতুপৰ্ণ ঘোষ - প্ৰখ্যাত বাংলা চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক, লেখক আৰু অভিনেতা।
২০১৬ - দেৱে গৌড়া জাভাৰেগোডা - কানাড়া লেখক, লোকগায়ক, গৱেষক আৰু পণ্ডিত।
গুৰুত্বপূৰ্ণ অনুষ্ঠান
- হিন্দী সাংবাদিকতা দিৱস (প্ৰথম হিন্দী সাপ্তাহিক 'উদন্ত মাৰ্তণ্ড'ৰ প্ৰথম প্ৰকাশৰ উপলক্ষে)
- গোৱা ৰাজ্য প্ৰতিষ্ঠা দিৱস
হিন্দুস্থান সমাচাৰ / মনোজ কুমাৰ শইকীয়া