ভাৰত আৰু বিশ্ব ইতিহাসত ১৪ মে’ তাৰিখটো বহু উল্লেখযোগ্য ঘটনাৰ বাবে স্মৰণীয়। ভাৰতৰ প্ৰেক্ষাপটত এই তাৰিখটো বিশেষভাৱে তাৎপৰ্যপূৰ্ণ কাৰণ ১৯৯২ চনৰ আজিৰ দিনটোতে ভাৰত চৰকাৰে শ্ৰীলংকাৰ উগ্ৰপন্থী সংগঠন লিবাৰেচন টাইগাৰছ অৱ তামিল ইলাম (এল টি টি ই)ক নিষিদ্ধ কৰিছিল।
ভাৰত চৰকাৰে বেআইনী কাৰ্যকলাপ (প্ৰতিৰোধ) আইনৰ অধীনত ১৯৯২ চনৰ ১৪ মে’ত এলটিটিইক নিষিদ্ধ সংগঠন হিচাপে ঘোষণা কৰে। ৰাষ্ট্ৰীয় নিৰাপত্তা আৰু আঞ্চলিক স্থিতিশীলতাৰ প্ৰতি লক্ষ্য ৰাখি এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছিল। সুকীয়া তামিল ৰাষ্ট্ৰৰ দাবীত শ্ৰীলংকাত দীৰ্ঘদিন ধৰি হিংসাত্মক কাৰ্যকলাপ চলাই আহিছিল এলটিটিইয়ে।
শ্ৰীলংকা চৰকাৰ আৰু এল টি টি ইৰ মাজত সংঘাতৰ সময়ত ভাৰতে শান্তি প্ৰতিষ্ঠা কৰিবলৈ ভাৰতীয় শান্তি ৰক্ষা বাহিনী (আই পি কে এফ) শ্ৰীলংকালৈ প্ৰেৰণ কৰিছিল। কিন্তু পৰিস্থিতি অত্যন্ত জটিল হৈ পৰিল, ভাৰতীয় সেনাই কেইবাবাৰো বল প্ৰয়োগৰ আশ্ৰয় ল’বলগীয়া হ’ল। এই সংঘৰ্ষত বহু সংখ্যক সৈনিকে প্ৰাণ হেৰুৱাইছিল।
ভাৰতৰ উপৰিও ইউৰোপীয় সংঘ, কানাডা, আমেৰিকাৰ দৰে দেশেও এল টি টি ইক নিষিদ্ধ সংগঠন বুলি ঘোষণা কৰিছিল। সংগঠনটোৰ বিৰুদ্ধে সন্ত্ৰাসবাদী কাৰ্যকলাপ, হিংসা, ৰাজনৈতিক হত্যাকাণ্ডৰ লগত জড়িত থকাৰ অভিযোগ উত্থাপন হৈছিল।
১৪ মে’ৰ এই ঘটনাক ভাৰতৰ নিৰাপত্তা নীতি আৰু দক্ষিণ এছিয়াৰ আঞ্চলিক ৰাজনীতিত এক টাৰ্নিং পইণ্ট হিচাপে বিবেচিত হৈছে। এই দিৱসত ভাৰতৰ সন্ত্ৰাসবাদ আৰু উগ্ৰবাদৰ বিৰুদ্ধে কঠোৰ নীতিও স্মৰণ কৰা হয়।
গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰিঘটনা
১৬০৭ - উত্তৰ আমেৰিকাত ব্ৰিটিছে প্ৰথম স্থায়ী ঘাটি স্থাপন কৰে। ইয়াৰ নাম ৰখা হৈছিল ভাৰ্জিনিয়াৰ জেমছটাউন।
১৬১০ - ফ্ৰান্সত চতুৰ্থ হেনৰীক হত্যা কৰা হয় আৰু ত্ৰয়োদশ লুই ফ্ৰান্সৰ সিংহাসনত অধিষ্ঠিত হয়।
১৭০২ - ইংলেণ্ড আৰু নেদাৰলেণ্ডে ফ্ৰান্স আৰু স্পেইনৰ বিৰুদ্ধে যুদ্ধ ঘোষণা কৰে।
১৮১১ - পেৰাগুৱে স্পেইনৰ পৰা স্বাধীন হয়।
১৮৭৮ - ৰবাৰ্ট এ চেছব্ৰফে প্ৰথমবাৰৰ বাবে ভেচেলিন ব্ৰেণ্ড নাম পঞ্জীয়ন কৰে।
১৮৭৯ - থমাছ এডিচনে ইউৰোপৰ এডিচন টেলিফোন কোম্পানীত যোগদান কৰে।
১৯৪৪ - ব্ৰিটিছ সৈন্যই কোহিমা দখল কৰে।
১৯৪৮ - ইজৰাইলে ব্ৰিটেইনৰ পৰা স্বাধীনতা ঘোষণা কৰে।
১৯৫৫ - ৱাৰ্ছ চুক্তি স্বাক্ষৰিত হয়। পোলেণ্ডৰ ৰাজধানী ৱাৰ্ছত ছোভিয়েট ইউনিয়ন আৰু ইয়াৰ পূব ইউৰোপীয় মিত্ৰ দেশসমূহে এই সন্ধি স্বাক্ষৰ কৰিছিল। সদস্য দেশসমূহৰ মাজত অৰ্থনৈতিক, সামৰিক আৰু সাংস্কৃতিক সম্পৰ্ক গঢ়ি তুলিবলৈ সন্মত হয়।
১৯৬৩ - কুৱেইট ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ ১১১ সংখ্যক সদস্য হিচাপে পৰিগণিত হয়।
১৯৭৩ - আমেৰিকাৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ে সামৰিক বাহিনীত মহিলাৰ সম অধিকাৰৰ অনুমোদন জনায়।
১৯৮৪ - ফেচবুকৰ প্ৰতিষ্ঠাপক মাৰ্ক জুকাৰবাৰ্গৰ জন্ম হয়।
১৯৯১ - দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ বৰ্ণবৈষম্য বিৰোধী নেতা নেলছন মেণ্ডেলাৰ পত্নী উইনি মেণ্ডেলাক চাৰিজন যুৱক অপহৰণ কৰাৰ অপৰাধত ছবছৰ কাৰাদণ্ড বিহা হয়।
১৯৯২ - ভাৰতে এল টি টি ই নিষিদ্ধ কৰে।
১৯৯৯ - পাকিস্তানী সাংবাদিক জনম ছেঠীৰ আলোচনী ফ্ৰাইডে টাইমছ জব্দ কৰা হয়। শতিকাৰ শেষৰটো ক্ৰিকেট বিশ্বকাপ আৰম্ভ হৈছিল ইংলেণ্ডৰ লৰ্ডছত।
২০০১ - ভাৰত আৰু মালয়েছিয়াই সাতখন চুক্তি স্বাক্ষৰ কৰে।
২০০৪ - ইৰাকত যুদ্ধবন্দীক নিৰ্যাতন চলোৱাৰ অভিযোগ উত্থাপন কৰা ভুৱা ফটো প্ৰকাশ কৰাৰ বাবে ডেইলী মিৰ’ৰ আলোচনীয়ে ব্ৰিটেইনৰ ওচৰত ক্ষমা বিচাৰিছিল।
২০০৬ - প্ৰাক্তন কমিউনিষ্ট নেতা জৰ্জিঅ' নেপোলিটানো ইটালীৰ নতুন ৰাষ্ট্ৰপতি হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়। নিউয়ৰ্ক টাইমছৰ পৰিচালন সম্পাদক আৰু পুলিৎজাৰ বঁটা বিজয়ী এ.এম. ৮৪ বছৰ বয়সত ৰ’জেনথালৰ মৃত্যু হয়। চীনে কলাত্মক পৰ্যায়ত জাল ব্যৱসায়ৰ বিৰুদ্ধে যুঁজিবলৈ আয়োগ গঠন কৰে।
২০০৭ - জাপানে নিজৰ শান্তিবাদী সংবিধান সংশোধনৰ বিধেয়কত অনুমোদন জনায়।
২০০৮ - টাইমছ এন আই ইয়ে ২০০৮ চনৰ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বাতৰি কাকত বিপণন সংস্থা (ইনমা-INMA) বঁটা লাভ কৰে।
২০১০ - ভাৰত আৰু ৰাছিয়াই প্ৰতিৰক্ষা, পাৰমাণৱিক শক্তি, মহাকাশ, বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি, হাইড্ৰ'কাৰ্বন, বাণিজ্য আৰু বিনিয়োগ আদি বিষয়ত ২২ টা চুক্তি স্বাক্ষৰ কৰে।
২০১২ - ইজৰাইলৰ কাৰাগাৰত থকা ১৫০০ পেলেষ্টাইনী বন্দীয়ে অনশন বন্ধ কৰিবলৈ সন্মত হয়।
২০১৩ - ব্ৰাজিলে সমকামী বিবাহক স্বীকৃতি দিয়া ১৫ সংখ্যক দেশ হিচাপে পৰিগণিত হয়।
জন্ম
১৬৫৭ - সম্ভাজী - শিৱাজীৰ ডাঙৰ পুত্ৰ আৰু উত্তৰাধিকাৰী।
১৮৮৩ - আল্লাদী কৃষ্ণস্বামী আয়েৰ - প্ৰখ্যাত ন্যায়বিদ, উকীল, আৰু শিক্ষাবিদ।
১৮৯২ - আজিৰ দিনটোতে অৰুণ চন্দ্ৰ গুহা - প্ৰখ্যাত স্বাধীনতা সংগ্ৰামী আৰু ৰাজনৈতিক কৰ্মী।
১৯২৩ - ভাৰতৰ প্ৰখ্যাত চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা আৰু পৰিচালক মৃণাল সেন।
১৯৬২ - ৰঘু ৰামা কৃষ্ণ ৰাজু - ভাৰতীয় উদ্যোগপতি আৰু ৰাজনীতিবিদ, ১৭ নং লোকসভাৰ সংসদ সদস্য।
মৃত্যু
১৯২৩ - এন.জি. চন্দাৱৰ্কাৰ - ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছৰ সভাপতি।
১৯৪৩ - আল্লা বক্স - ব্ৰিটিছ শাসনৰ সময়ত এজন জমিদাৰ, চৰকাৰী ঠিকাদাৰ, স্বাধীনতা সংগ্ৰামী আৰু ৰাজনীতিবিদ।
১৯৬৩ - আচাৰ্য ৰঘুবীৰ - এজন মহান ভাষাবিদ, প্ৰখ্যাত পণ্ডিত, ৰাজনৈতিক নেতা, ভাৰতীয় ঐতিহ্যৰ পণ্ডিত।
১৯৭৮ - জগদীশ চন্দ্ৰ মাথুৰ - বিখ্যাত নাট্যকাৰ।
২০১০ - মাৰাঠী কবি বৃন্দা কৰণডিকাৰক জ্ঞানপীঠ বঁটাৰে সন্মানিত।
২০১১ - মহেন্দ্ৰ সিং টিকৈত, কৃষক নেতা।
২০১৬ - কান্দসামী কুপ্পুছামি - তামিল পণ্ডিত আৰু সাহিত্যিক।
हिन्दुस्थान समाचार / অৰৱিন্দ
15 May 2026
