কাঠমাণ্ডু, ১৩ এপ্ৰিল (হি.স.)। নেপালত প্ৰকাশিত একাংশ প্ৰধান বাতৰি কাকতে সোমবাৰে প্ৰথম পৃষ্ঠাত বাতৰি প্ৰকাশ নকৰিলে। বৰঞ্চ চৰকাৰৰ বিজ্ঞাপন নীতিৰ প্ৰতিবাদত তেওঁলোকে প্ৰশ্নবোধক চিহ্ন প্ৰকাশ কৰিছিল।

কাঠমাণ্ডুৰ পৰা প্ৰকাশিত দৈনিক নেপাল আখবৰ, কৰোবৰ, ৰাজধানী, অৰ্থিক অভিযান, সূৰ্য্য, মিডডে, প্ৰভৱ, প্ৰকাশ আদিয়ে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিছে। একেদৰে কাঠমাণ্ডুৰ বাহিৰত প্ৰকাশিত বাতৰি কাকত, য’ত ব্লাষ্ট টাইমছ, বুটৱাল টুডে, দৈনিক পাত্ৰ, লুম্বিনী, দুৰ্ছুন্দ সন্দেশ, মিছন টুডে, কংক্ৰেভিহাৰ আদি কাকতসমূহেও প্ৰথম পৃষ্ঠাত বাতৰি প্ৰকাশ কৰা নাই।

নেপালৰ প্ৰধানমন্ত্ৰী আৰু মন্ত্ৰী পৰিষদৰ কাৰ্যালয়ে ১ এপ্ৰিলত ব্যক্তিগত সংবাদ মাধ্যমত চৰকাৰী তথ্য প্ৰকাশ কৰাত নিষেধাজ্ঞা জাৰি কৰিছিল।বৰ্তমান এই বিষয়টো আদালতত বিচাৰাধীন হৈ থকাৰ সময়তে প্ৰকাশকে নিজৰ প্ৰথম পৃষ্ঠাত বাতৰিৰ পৰিৱৰ্তে প্ৰশ্নবোধক চিহ্ন প্ৰকাশ কৰি ৰাজহুৱা সংস্থাসমূহে ৰাজহুৱা ক্ৰয়কে ধৰি সকলো চৰকাৰী তথ্য কেৱল চৰকাৰী সংবাদ মাধ্যমত প্ৰকাশ আৰু প্ৰচাৰ কৰাৰ সিদ্ধান্তৰ প্ৰতিবাদ সাব্যস্ত কৰিছে।

কাঠমাণ্ডুস্থিত মিডডে ডেইলীৰ মুখ্য সম্পাদক মদন কুমাৰ শ্ৰেষ্ঠই উল্লেখ কৰে যে মিডিয়া এলায়েন্স আৰু মিডিয়া ছ’চাইটিৰ সৈতে আলোচনা কৰি এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে। তেওঁ উল্লেখ কৰে যে তেওঁলোকে চৰকাৰৰ সিদ্ধান্তক লৈ প্ৰশ্ন উত্থাপন কৰিছে, যিয়ে সাংবিধানিক আৰু আইনী অধিকাৰ খৰ্ব কৰিছে।

নেপাল সাংবাদিক ফেডাৰেচনৰ সভানেত্ৰী নিৰ্মলা শৰ্মাইও এই আন্দোলনক সমৰ্থন কৰে। এই চৰকাৰী সিদ্ধান্তই সাংবিধানিকভাৱে নিশ্চিত সংবাদ মাধ্যম আৰু মত প্ৰকাশৰ স্বাধীনতাক উলংঘা কৰে বুলিও কয় ছানীয়ে। তাইৰ মতে, ই কৰ্মৰত সাংবাদিক আৰু তেওঁলোকৰ স্বনিয়োজনৰ অধিকাৰো খৰ্ব কৰে।

নেপালৰ সংবাদ মাধ্যমে উত্থাপন কৰা কিছুমান মূল প্ৰশ্ন : ১/ তথ্য কাৰ বাবে? নাগৰিকক অৱগত কৰি ৰাখিবলৈ এটাই মাধ্যমেই যথেষ্ট নেকি? চৰকাৰী তথ্যৰ বাবে কেৱল চৰকাৰী সংবাদ মাধ্যমৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰাটো নাগৰিকৰ অধিকাৰ খৰ্ব কৰা নহয়নে?

২) যেতিয়া বাতৰিৰ উৎস ভিন্ন হ’ব পাৰে, তেতিয়া তথ্য আৰু বিজ্ঞাপনৰ একক উৎস থকাটো উপযুক্ত নেকি? চৰকাৰী সকলো তথ্য আৰু চুক্তি চৰকাৰী সংবাদ মাধ্যমৰ মাজত সীমাবদ্ধ কৰি ৰখাটো নিৰ্বাচিত কেইজনমানক উপকৃত কৰাৰ প্ৰয়াস নহয়নে?

৩) সংবিধানে নাগৰিকক অৱগত হোৱাৰ অধিকাৰ নিশ্চিত কৰিছে। গতিকে, চৰকাৰী আৰু বেচৰকাৰী সংবাদ মাধ্যমৰ মাজত বৈষম্য এই অধিকাৰ উলংঘা নহয়নে? এই নীতি বেচৰকাৰী সংবাদ মাধ্যমক আৰ্থিকভাৱে দুৰ্বল কৰি সংবাদ মাধ্যমৰ স্বাধীনতা সীমিত কৰাৰ প্ৰয়াস নহয়নে?

৪/ দুৰ্নীতিৰ বিৰুদ্ধে বাধ্যতামূলক চৰকাৰৰ এই পদক্ষেপ ন্যায্য নেকি?

৫/ চৰকাৰী বিজ্ঞাপন আৰু তথ্যৰ ওপৰত নিষেধাজ্ঞাৰ ফলত ব্যক্তিগত সংবাদ মাধ্যম, ছপা, কুৰিয়ৰ, হকাৰ ব্যৱসায়, নিয়োগ, আৰু সাংবাদিকতাৰ শিক্ষাত প্ৰভাৱ নপৰেনে?

हिन्दुस्थान समाचार / মনোজ কুমাৰ শইকীয়া