নতুন দিল্লী, ২৪ মাৰ্চ (হি.স.)। পশ্চিম এছিয়াৰ সামৰিক সংঘাতৰ ফলত সৃষ্টি হোৱা বিভিন্ন প্ৰত্যাহ্বানৰ আলোকত চৰকাৰৰ ৰাজহ প্ৰক্ষেপণ, বাজেটৰ ভেটি, দেশৰ অৰ্থনৈতিক স্থিতিশীলতাক লৈ প্ৰশ্ন উত্থাপন কৰিছে কংগ্ৰেছৰ সাংসদ মনীষ তিৱাৰীয়ে। উপসাগৰীয় অঞ্চলৰ যুদ্ধ আৰু তেলৰ মূল্য তীব্ৰ বৃদ্ধিৰ পিছত এতিয়া যিবোৰ প্ৰক্ষেপণ বাজেটৰ ভিত্তি আছিল, সেইবোৰ সম্পূৰ্ণৰূপে অৱনতি ঘটিছে বুলিও তেওঁ কয়। ১ মে’ৰ পিছত দেশখনে নতুন অৰ্থনৈতিক বাস্তৱতাৰ সন্মুখীন হ’ব, আৰু এই সংকটে ভাৰতীয় অৰ্থনীতিত কি প্ৰভাৱ পেলাব সেয়া চৰকাৰে স্পষ্ট কৰা উচিত।
মঙলবাৰে লোকসভাত বিত্ত বিধেয়ক ২০২৬ সন্দৰ্ভত আলোচনাৰ সময়ত তেৱাৰীয়ে কয় যে পশ্চিম এছিয়াৰ সামৰিক সংঘাতৰ ফলত তেল, এল এন জি, খাদ্য শস্য, ঔষধৰ মূল্যৰ ওপৰত কি প্ৰভাৱ পৰিছে সেয়া চৰকাৰে স্পষ্ট কৰিব লাগে। নিৰ্বাচনৰ বাবে চৰকাৰে ৩০ এপ্ৰিললৈকে পৰিস্থিতি নিয়ন্ত্ৰণ কৰিবলৈ চেষ্টা কৰিব যদিও ১ মে’ৰ পিছত দেশখনে নতুন অৰ্থনৈতিক বাস্তৱতাৰ সন্মুখীন হ’ব।কংগ্ৰেছৰ সদস্য তিৱাৰীয়ে কয় যে ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত ভাৰতীয় খাৰুৱা তেলৰ টোপোলা প্ৰতি বেৰেলত ৭০ ডলাৰ আছিল, যিটো মাৰ্চ মাহত ১১৯ ডলাৰৰ ওপৰলৈ বৃদ্ধি পাইছিল। ভাৰতে ২০১২-১৩ আৰু ২০১৩-১৪ চনত প্ৰায় ৭৭% খাৰুৱা তেল আমদানি কৰিছিল, যিটো ২০২৫-২৬ বিত্তীয় বৰ্ষৰ ভিতৰত ৮৮% লৈ বৃদ্ধি পাইছে। একেদৰে ২০১৩-১৪ চনত প্ৰায় ২৯-৩০% ভাৰতৰ এল এন জি আমদানি ২০২৫-২৬ চনত ৪৫-৪৭% লৈ বৃদ্ধি পাইছে। প্ৰতি ১০ ডলাৰৰ তেলৰ মূল্য বৃদ্ধিয়ে ভাৰতৰ ৰাজহৰ ওপৰত ১০ৰ পৰা ১৫ বিলিয়ন ডলাৰৰ অতিৰিক্ত বোজা জাপি দিয়ে। ভাৰতে প্ৰতি বছৰে খাৰুৱা তেল আমদানিৰ বাবে ১৫০ৰ পৰা ২০০ বিলিয়ন ডলাৰ ব্যয় কৰে।
তেওঁ কয় যে ২০২৬ চনৰ ১ ফেব্ৰুৱাৰীত বাজেট আৰু বিত্ত বিধেয়ক দাখিল কৰা হৈছিল যদিও ২৮ ফেব্ৰুৱাৰীত আমেৰিকা আৰু ইজৰাইলৰ ইৰাণৰ ওপৰত হোৱা আক্ৰমণে বিশ্ব অৰ্থনীতিত নেতিবাচক প্ৰভাৱ পেলাইছে। এই প্ৰভাৱ ভাৰতৰ বাবে অত্যন্ত স্পৰ্শকাতৰ, আৰু বাজেটৰ ভিত্তি ৰেখাৰ অনুমান এতিয়া বৈধ নহয়। ২০১৩-১৪ চনত ভাৰতৰ মুঠ ঋণৰ পৰিমাণ আছিল ৫৬.৫১ লাখ কোটি টকা, ২০২৬ চনৰ ভিতৰত ২১৪.৮ লাখ কোটি টকালৈ বৃদ্ধি পাব বুলি প্ৰকল্প কৰা হৈছে।কেন্দ্ৰ আৰু ৰাজ্যসমূহৰ মুঠ ঋণ-জিডিপি অনুপাত ৮৪.২ শতাংশ হৈছেগৈ, আনহাতে এফ আৰ বি এম আইন অনুসৰি ৬০ শতাংশ সীমা নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছে। এনে উচ্চ ঋণে ব্যক্তিগত বিনিয়োগক সম্পূৰ্ণৰূপে ঠেলি দিয়ে, যাৰ ফলত কোম্পানীসমূহে উচ্চ সুতৰ হাৰত বিত্তীয় সাহায্য সংগ্ৰহ কৰিবলৈ বাধ্য হয়।
তেওঁ কয় যে চৰকাৰে কৰ সংগ্ৰহৰ ক্ষেত্ৰত ১৩ শতাংশ বৃদ্ধিৰ প্ৰকল্প কৰিছিল যদিও মাত্ৰ ৩ শতাংশ বৃদ্ধি পাইছে। কৰ্পৰেট কৰ সংগ্ৰহ ৯ শতাংশ বৃদ্ধি হোৱাৰ প্ৰকল্প কৰা হৈছিল যদিও ই ৭ শতাংশ বৃদ্ধি পাইছে। আয়কৰ সংগ্ৰহ ১৭ শতাংশ বৃদ্ধি হোৱাৰ প্ৰকল্প কৰা হৈছিল যদিও মাত্ৰ ৬ শতাংশ বৃদ্ধি পাইছে। পৰোক্ষ কৰ ১৩ শতাংশ বৃদ্ধি হোৱাৰ প্ৰকল্প কৰা হৈছে যদিও -১ শতাংশ হ্ৰাস পাইছে। কৰ উত্থান হ্ৰাস পোৱাৰ বাবে চৰকাৰে বজাৰৰ পৰা ১৭ লাখ কোটি টকা ঋণ ল’বলগীয়া হৈছিল।
তিৱাৰীয়ে কয় যে ২০১৯-২০ চনত কৰ্পৰেট কৰ হাৰ ভয়ংকৰভাৱে হ্ৰাস কৰা হৈছিল, আৰু আজি কাৰ্যকৰী কৰ্পৰেট কৰ হাৰ মাত্ৰ ১৮.৮৫ শতাংশ। ইয়াৰ পিছতো ব্যক্তিগত বিনিয়োগ স্থবিৰ হৈ পৰিছে, আৰু ভাৰতীয় অৰ্থনীতি ৰাজহুৱা মূলধনী ব্যয়ৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল হৈ পৰিছে, যিটো এতিয়া ১৭.১৪ লাখ কোটি টকা হৈছে। ব্যক্তিগত খণ্ডক ইমান ৰেহাই দিয়াৰ পাছতো চৰকাৰে কিয় বিনিয়োগ বৃদ্ধি কৰিবলৈ সক্ষম হোৱা নাই বুলিও তেওঁ প্রশ্ন কৰে৷
তেওঁ কয় যে ২০১৪ চনত প্ৰতি ডলাৰত ৬০.৯৯ টকাৰ মূল্য এতিয়া ৯৩.৩৪ টকালৈ বৃদ্ধি পাইছে। প্ৰত্যক্ষ বিদেশী বিনিয়োগ আৰু বিদেশী পৰ্টফলিঅ’ বিনিয়োগ ভাৰতৰ বাহিৰলৈ গতি কৰিছে। ২০২৫ চনৰ ছেপ্টেম্বৰৰ পৰা ডিচেম্বৰলৈকে প্ৰত্যক্ষ বিদেশী বিনিয়োগ ঋণাত্মক হোৱাৰ ফলত টকাৰ শক্তিৰ ওপৰত প্ৰত্যক্ষ প্ৰভাৱ পৰিছে। জিডিপিৰ শতাংশ হিচাপে মূলধনী একাউণ্টৰ বেলেঞ্চ -৬ শতাংশ আৰু নামমাত্ৰ কাৰ্যকৰী বিনিময় হাৰ হৈছে ৭ শতাংশ।
हिन्दुस्थान समाचार / মনোজ কুমাৰ শইকীয়া
